Wetenswaardigheden over Gijsbert Gerritse Polman en zijn nakomelingen.

 

 

       1.1 Gijsbert Gerritse Polman 

Geboortejaar is bepaald aan de hand van een in 1690 gevoerd proces. Gijsbert Gerritse Polman treedt hier op als enige getuige.
Er is opgetekend dat Gijsbert per 1-3-1690 de leeftijd heeft van 50 jaar. Bron : (Rechtelijk Archief Veluwe; inv.nummer 774.)

 

WHO IS WHO IN THE FAMILY.*

Op 4 januari 1663 trouwden in Harderwijk Cornelis Henrijcksen, J.M. van Hartloo en Hendrijkjen Jans, J.D. van Appel. Zij krijgen tot aan de dood van Hendrikje, ongeveer in 1672, vier kinderen, allen gedoopt te Ermelo, t.w. Beertjen op 18 september 1664, Hendrick op 21 januari 1666, Anneke op 23 februari 1668 en Claes op 31 oktober 1669. Cornelis Hendriksen trouwt daarna met Neeltjen Willems, die weer een zuster Jannetien Willems had. Uit het huwelijk met Neeltjen Willems worden drie kinderen geboren, allen gedoopt te Ermelo., t.w. Hendrickje op 24 maart 1672, Beert op 16 februari 1675 en Aert op 10 februari 1768 en allen wonende in 't Loo tot Horst. 

Hierna vervagen de formele familieverhoudingen.
In het Rechterlijke Archief van de Veluwe, nr. 770, staat in een proces van 24 april 1688 beschreven, dat ene Cornelis Hendriksen, een opzichter in 't Loo bij Harderwijk in bloedschande heeft geleefd met Jannetien Willems en daarbij vier kinderen heeft, allen weer gedoopt te Ermelo.

Dit waren Aert op 23 juli 1682, soon van Janneken Willems zonder de vader te weten, geboren kort na de dood van Neeltjen Willems, Aert op 30 augustus 1683, een onegt en in bloedschande verwonnen kint van Cornelis Hendricksen en Janneken Willems, Jan op 24 mei 1685 (drie weken oud), soon van Cornelis Hendricksen in bloetschande verwekt bij sijn vrouwen suster Janneken Willems, in onecht en bloedschande geprocurreerd bij Cornelis Hendricksen, alles haarfijn op 23 april 1688 in een bijlage t.b.v. dit proces door de Pastor te Ermelo, Benjamin van Medenbach aan de hand van doopboeken van Ermelo uit de doeken gedaan.
De vier bij het proces aanwezige getuigen zeggen "gehoort te hebben, maar niet zeker te weten of Cornelis de vader van het eerste kind was", maar zeggen wel dat "gemelde Cornelis een los ongebonden leven leidt met grouwlich vloecken en qualickspreken".De aanwezige getuigen kunnen de rechter echter niet overtuigen van "who is who in the family"en op 1 maart 1690 wordt een nieuw proces gevoerd over de door Cornelis Hendriksen "in bloetschande verwekte kinderen". In dit proces, Rechterlijk Archief Veluwe inv.nr. 774, treedt onze voorvader Gijsbert Gerritse Polman als enige getuige op.

Gijsbert Gerritse Polman verklaart dat hij drie jaar voor en twee jaar na het Franse Verloop (1669 tot 1674) bij Cornelis Hendriksen met zijn eerste vrouw Hendrikje Jans en daarna, met zijn tweede vrouw Neeltjes Willems, een kamer in 't Loo heeft gehuurd.
In dit proces vertelt Gijbert Gerritse Polman heel smakelijk dat "de maecht deszelfs vrouwen suster Jannetien Willems bij Cornelis Hendriks inwoonde"en dat hij heeft gezien dat Cornelis Hendriks na het Franse Verloop op een bed lag met "de vrouwe suster" Jannetien Willems, en hij getuigde "te weten dat Jannetien voor de vrouw in 't midden lag en Cornelis achter, omdat haer bedden tot Harderwijck in 't verloop verbrant waeren, maar noijt gesien dat met haer beijde alleen op 't bed of elders gelegen hebben".

Op de vraag "of de getuige weet dat Jannetien Willems van Cornelis Hendriks gecraemd heeft, terwijl zijn vrouw noch leefde, offdat toenmaels gesien heeft dat zij swaer was" getuigde Gijsbert Gerritse Polman "sulks niet te weten, off gesien te hebben dat se swaer was, maar wel van veeren te hebben horen seggen, dat se gecraemd heeft, edoch bij de vrouwen leven weet hij van geen craemen te seggen". Waarvan acte.

Of de rechter een heldere en juiste beslissing heeft kunnen formuleren is tot nu toe niet bekend !

*
Artikel uit het jubileumnummer van "Veluwse Geslachten" in 2000; geschreven door Hans Polman in Duiven.

II.1 Rijkert Gisberse Polleman; geboren in 1670. 
Huwde Steventje Stevens; naam ook wel geschreven als Stephentje Stevense.
Rijkert Gisberse Polleman wordt ook wel Rijckert Polleman genoemd. In de geboorteregisters van Rijckert Gisberse is zijn naam Polleman. Hij was bouwman op De Poll a/d Waterweg, buurtschap Nulde,Ermelo. De naam van hun dochter Hendrerickje Rijkertze Polleman (II.1.4.) is ook wel: Hendrina Rijkertze Polleman.

III.1 Steven Rijkertze (Rijckse) Polleman
Steven Rijkertze (Rijckse) Polleman werd ook wel Steven Rijckse Polman genoemd. Hij was Lidmaat der kerk in Putten op 15 april 1759. Als Gerritje met Steven trouwt is zij weduwe en eerder getrouwd geweest met Jurien Dirks.  Zij heeft op 4 mei 1728 attestatie gekregen van Nijkerk.

Uit de volkstelling van 15 augustus 1749 in Holland bleek dat Steven Polman gehuwd was met Gerritje Eybers. Hij woonde in Beijsteren en was geen kapitalist.
Hij bezat een peerd, twee koeijen, 30 schapen en 50 immen. De dochter van zijn zus woonde bij hem in.
Hij was setter (= belastinginner) van Dafseler en Nulde in 1749.  
Op het moment van de volkstelling woonden er bij hem in huis geen kinderen in de leeftijd van 5-10 jaar. Wel zijn zusters dochter in de leeftijd van 10-15 jaar en twee kinderen van 15 jaar of ouder.
Er waren geen knechts of meiden in huis en het huis bezat twee heerdsteden. Om het huis lag 3,5 morgen aandachtig land dat bezaaid was; geaccordeert voor 5 species. Er waren betaald 12 species en 1747 in de hand en één daarna. Ook in 1748 was dat zo: 8 species in de hand en 12 daarna.       
Het echtpaar Steven Rijckertse Polman en Gerritje Gijsbersze staan in 1749 als lidmaten te Beijsteren vermeld. In 1743 staat er ook nog een Aartje Polman als lidmaat vermeld. Bovenstaande eigendommen voor de belastingcontrole van 1749 staan in de Protocolboeken van Putten, nr. III-3

IV.2 Rick Stevensen Polman (Rijckker Stevense)
Aantekeningen over Rick Stevensen Polman (Rijckker Stevense) en Dirkje Hendriks:
Zijn naam wordt op veel manieren geschreven :
Rikket Stevensen,  Rikket Stevensen Polman, Rick Stevensen Polman,  Rijckker Stevense,Rijkert Stevense Polleman.

Putten :
Op de huwelijksaangifte d.d. 21 augustus 1759 staat: Rikket Stevensen jonge man & Dirkjen Hendrikz jonge dochter van Horst. Bevestigen 4/9. Als beroep van Rikket wordt vermeld bouwman te Bijsteren. Hendrikje was afkomstig uit Horst.

In het overlijdensregister van 1779 staat :
9   december : gestorven Dirkje Hendriks op Stompaf
15 december : begraven; betaald met 6 duiten.
In het overlijdensregister van 1781 staat :
19 september : gestorven Rijkert Stevense Polleman (B.S. Putten no. 1316).
23 september : begraven            

V.5. Hendrik Rikkertse (Riksen) Polman
In 1814 is Hendrik Riksen Polman daggelder; op de overlijdensakte 1823 is dagloner te Hoevelaken vermeld. Op deze acte staat Heintje Veer als echtgenote vermeld. Hendrik Riksen Polman kon niet schrijven. Hendrikje Jans Veer wordt in aktes ook vaak Heintje Veer of Hendrica Veer genoemd. Bij haar huwelijk met Hendrik Riksen Polman leeft haar moeder nog; vader is overleden. Op de overlijdensacte van hun zoon Rijk (Rik) Polman worden als namen van de ouders Hendrik Polman en Hendrica Veer vermeld.

Hendrikje Jans Veer is op 15 september 1782 in Hoevelaken gedoopt; in 1937 was haar beroep daggeldster.

VI.1 Aalt Stevensen Polman
Gedoopt op 15-10-1797 te Hoevelaken.

VI.7 Hendrik Hendriksen Polleman
Gedoopt te Hoevelaken op 13 augustus 1809.Gegevens overgenomen van huwelijksacte :
Hendrik Polman trouwt voor de 1e keer op 22 november 1833 met Hendrikje (Heintje) van den Brink.
Hendriks beroep is Boereknegt en hij woont in Woudenberg. Hendrikje van den Brink is dienstmeid. Zijn moeder, Hendrikje Jans is daggeldster en woont onder de gemeente Nijkerk.

Hendrik trouwt voor de 2e keer (hij is dan weduwnaar en heeft 3 kinderen van zijn eerste vrouw) te Amersfoort op 1 april 1840 met Jacobje van den Brink. Hij is dan daggelder en woont in Hoevelaken.
Op de huwelijksakte wordt de naam Hendrik Polleman geschreven; voor zijn ouders worden de namen Hendrik Riksen Polleman en Hendrikje Jans vermeld.

De moeder van Hendrikje van den Brink heet hier Klaasje van der Kuilen.Voor dit huwelijk is Koninklijke dispensatie verleend omdat de 2e echtgenote van Hendrik een zus is van zijn eerste -overleden- vrouw. Hendrik verklaart onder ede dat zijn geslachtsnaam Polleman hoort te zijn. Deze naam heeft hij altijd zo geschreven en staat ook op de overlijdensakte van zijn eerste vrouw.  Op de overlijdensakte van Hendrik staat als beroep arbeider vermeld. (1883)
Op de overlijdensakte van Jacobje van den Brink wordt haar moeder nog steeds Klaasje van der Kuilen genoemd.

VI.10 Rik (Rijk) Hendriksen Polman
Beroepen Rik Polman :                                                           
- 1837 : boerenknecht
- 1839 : daggelder
- 1860/1869 : rijksveldwachter
- jachtopziender

In 1837 is Rikje dienstmeid te Hoogland.

VII.34   Evert Polman
Uit de huwelijksbijlagen blijkt, dat Evert de enige wettelijke zoon is van Rik Polman en Riktje Geijtenbeek.
1869 : jachtopziender                         
1871 : onbezoldigd rijksveldwachter; in 1884 ook.

VIII.63  Rijk Polman:
Gedoopt op 27-03-1870, Hervormde kerk Austerlitz
beroep: boerenknecht, onbezoldigd rijksveldwachte.

VIII.67 Hendrik Polman
Gedoopt 20-07-1873; Hervormde Kerk Austerlitz
Beroep: boschwachter/ jachtopziender

VIII.69  Gerrit Polman
Gedoopt: 11-04-1875, Hervormde Kerk Austerlitz
Gerrit Polman bezat een fiets toen hij trouwde.
beroep: Huisknecht,palfrenier, Kellner
Jannigje Johanna de Ridder was werkzaam op kasteel Amerongen.

VIII.73  Cornelis Polman
gedoopt: 17-03-1878, Hervormde kerk Austerlitz
beroep: paardetram-koetsier/conducteur (1909)

VIII.77  Evert Polman
gedoopt: 27-11-1881, Hervormde Kerk, Austerlitz
beroep: jachtopziender

VIII.79  Willem Polman,
geboren 12-04-1884 in Zeist.
gedoopt: 25-05-1884, Hervormde kerk Austerlitz
beroep: tramconducteur (1909)
Maria Josephina van Bakel:
beroep: dienstbode (1909)